Inowrocław uczcił zwycięskie powstanie

fot. MJ
 INOWROCŁAW | 5  stycznia 2017, 16:52
Manifestacją patriotyczną pod pomnikiem Powstańców Wielkopolskich uczczono dziś 98. rocznicę zwycięskiego zrywu niepodległościowego.

r  e  k  l  a  m  a


Manifestacja patriotyczna rozpoczęła się o godz. 16.00 pod pomnikiem przy ul. Orłowskiej. W obchodach wzięli udział przedstawiciele lokalnych władz i dowództwa Garnizonu Inowrocław, harcerze oraz delegacje instytucji i mieszkańcy.

- Co roku uczestniczymy w tych uroczystościach. To jedyne zwycięskie powstanie, dlatego trzeba uczcić ludzi, którzy wyzwalali nasze tereny, trzeba im oddać hołd - powiedzieli nam państwo Maria i Kazimierz z Inowrocławia. - To pamięć o bohaterach, którzy walczyli za wolną Polską, oddali wszystko za to, co dzisiaj mamy - dodaje Kuba, przedstawiciel młodego pokolenia. [MJ]



Jaki był główny powód wybuchu powstania w Wielkopolsce?

Edmund Mikołajczak, historyk: Główny powód wybuchu powstania był banalny i prosty. Polacy chcieli wyprzedzić decyzje międzynarodowe dotyczące przynależności Wielkopolski i Zachodnich Kujaw. Nie chciano doprowadzić na przykład do przeprowadzenia plebiscytu. Warte zaznaczenia jest również to, iż lata germanizacji i kulturkampfu wzmogły w Polakach patriotyzm, który doprowadził do zrywu, do walki o polskość. Zaczynając powstanie mieszkańcy tych terenów chcieli zaznaczyć, że właśnie tu jest Polska.

A jak wyglądało to w naszym mieście? Co doprowadziło do wybuchu powstania w Inowrocławiu?

E.M: Mieszkańcy Inowrocławia chcieli zrobić to samo co zrobiono w Poznaniu. 2 stycznia przeprowadzono pierwszy nieudany atak na Niemców, gdyż ich przewaga liczebna i zbrojna nad słabo uzbrojonymi powstańcami była ogromna. Dla przykładu podam, że jak mi wiadomo jeden z powstańców atakował Niemców grabiami. Na szczęście złożyło się tak, że od strony Gniezna zmierzał ku naszemu miastu oddział podporucznika Cymsa, do którego na zasadzie zjawiska „kuli śniegowej” przyłączały się oddziały z pobliskich miejscowości. Łącznie z mieszkańcami Inowrocławia zebrało się około 2000 osób, co stanowiło już realną siłę i można było myśleć o ataku. Niemniej jednak sądzę, iż mimo takiej ilości walczących, to i tak nie daliby oni rady. Pułk niemiecki był niebywale silny. Zaznaczyć również należy, że w trakcie gromadzenia wojsk dr Wachowiak, dr Krzymiński oraz ks. Laubitz próbowali na drodze pokojowej wyzwolić miasto, co jednak nie przyniosło skutku, gdyż zanim doprowadzono do końca negocjacji, przeprowadzono atak.

Jak wyglądał atak powstańców? Jak przebiegały walki?

E.M: W Mątwach odbyła się narada, podczas której Cyms zarządził atak z dwóch stron. Pierwsza grupa zaatakować miała w kierunku centrum miasta przez Rynek, wzdłuż Królówki w stronę koszar na ul. Dworcowej, a druga od strony zachodniej miała przypuścić ofensywę na Dworzec, który był ważnym punktem strategicznym. Jednakże grupy walczyły trochę w oderwaniu od siebie, było trochę chaosu w tym wszystkim. Istnieje pogląd, a którego autorem jest dr Wachowiak mówiący o tym, że Niemcy nie wykorzystali w całości swojego potencjału, trochę odpuścili Polakom. Z drugiej jednak strony jest opinia mówiąca o tym, że Niemcy zostali zmuszeni do opuszczenia miasta siłą. Ta druga opcja, akcentująca ofiary i "daninę krwi" stała się z czasem obowiązująca.

Nawiązując do rozlewu krwi, czy wiadomo jakie straty ponieśli powstańcy w trakcie walk?

E.M: Mówi się o około 40 powstańcach, którzy polegli i zostali później w większości pochowani na cmentarzu przy "Ruinie". Niestety dokładnych danych nie otrzymamy. Większość nazwisk poległych wypisanych jest na pomniku upamiętniającym ofiary.

Czy wśród powstańców był jakiś mieszkaniec Inowrocławia, który zasłużył się wybitnie w trakcie powstania?

E.M: Tak. Ten, który zginął jako pierwszy i był takim inowrocławskim odpowiednikiem tego słynnego Ratajczaka z Poznania to Wojtek Kwiatkowski. Z tymże on był spod Inowrocławia, a zginął tu obok poczty. Wspomnę może również mojego dalszego krewnego, który był z Inowrocławia z ulicy Orłowskiej. Był to Bolesław Kaźmierski. To z kolei jedna z ostatnich ofiar, bo gdy już kończyły się walki o Inowrocław, tam przy moście dworcowym został ugodzony jedną z ostatnich kul, która odebrała mu życie...

Jaki był relatywny wpływ powstania na mieszkańców Inowrocławia?

E.M: Gdy miasto było już wolne, powstańcy byli gotowi cały czas do walki z Niemcami. Czekali do momentu, w którym upewnili się, że Wielkopolska jest wolna, a upewnili się dopiero 28 czerwca 1918 roku po Konferencji Wersalskiej. Do czerwca były tutaj w Inowrocławiu jeszcze oddziały, nawet kobiece. Tu trzeba wspomnieć o paniach, o Pani Justyny Wichlińskiej z Tuczna, która organizowała pomoc medyczną i zaopatrzenie oraz o Pani Rybkowej sanitariuszce, która zasłynęła tym, że żyła prawie 100 lat i była najdłużej żyjącym uczestnikiem powstania w Inowrocławiu.








Wasze komentarze:

URABUS

Inowrocław
[321]
2017-01-07 22:19:16 | zgłoś do moderacji

Radko chodziłem na wagary ale kiedy mówili o tych wygranych powstaniach chyba byłem. Dzięki NORMALNYY,że przypomniałeś.

Edmund Starzyński

Inowrocław
[8]
2017-01-07 22:14:08 | zgłoś do moderacji

"normalnyy" Piątka z historii za to ja się nie popisałem. Przepraszam!

drugi_sort

Inowrocław
[999]
2017-01-06 20:30:17 | zgłoś do moderacji

Ale, był ten apel Maciarewicza, czy nie było?

TAB015

Inowrocław
[594]
2017-01-06 13:01:04 | zgłoś do moderacji

Też nie uczestniczę już w manifestacjach patriotycznych z udziałem WP - właśnie ze względu na ten "macierewiczowski" "apel". Tylko w ten sposób niezależni patrioci mogą obecnie demokratycznie zaprotestować w tej kadencji parlamentu i władzy wykonawczej w n/u RP.

edox

Inowrocław
[16]
2017-01-06 09:34:50 | zgłoś do moderacji

Była szkoła im. kpt. Cymsa,i już bohater zniknął z frontonu tej szkoły,czemu?

normalnyy

Inowrocław
[23]
2017-01-05 19:46:21 | zgłoś do moderacji

Przepraszam że się wtrącam ale czytałem że również do zwycięskich zrywów niepodległościowych należały:

1.nowosądeckie z 1656 r.
2.wielkopolskie z 1806 r,
3.galicyjskie z 1809 r.,
4.lwowskie z 1918 r.,
5.sejneńskie z 1919 r.
6.śląskie z 1921 r.

jeżeli się mylę, proszę mnie poprawić.

URABUS

Inowrocław
[321]
2017-01-05 17:17:25 | zgłoś do moderacji

Trochę to nie tak z tą Twoją obecnością, ale każdy ma prawo do manifestowania tego co leży mu na sercu lub czemu się sprzeciwia. Ale, że to jedyne w powstań (a trochę ich było) zwycięskie w historii polskich zrywów to fakt.

Hamlet

moje miasto
[1452]
2017-01-05 17:15:51 | zgłoś do moderacji

Inowrocław uczcił pamiec powstancow po odczytaniu APELU SMOLENSKIEGO bo rozkazy trza wykonywac

Edmund Starzyński

Inowrocław
[8]
2017-01-05 17:08:05 | zgłoś do moderacji

"smoleński"

Edmund Starzyński

Inowrocław
[8]
2017-01-05 17:07:31 | zgłoś do moderacji

Jeśli czytany był "apel smoleńskie" to dobrze,że mnie nie było. Ale CHWAŁA BOHATEROM, tymbardziej,że to jedyne wygrane powstanie.
Uwaga: 
zaloguj się lub jeśli nie masz konta zarejestruj się aby dodać komentarz.
Portal internetowy Ino-online.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść prezentowanych opinii. Użytkownik dokonujący wpisu na łamach portalu, może ponieść za jego treść odpowiedzialność cywilną bądź karną. Komentarze naruszające dobre obyczaje i niezwiązane z tematem mogą być usuwane bez ostrzeżenia.



wiesz pierwszy